Od czego zacząć rozszerzanie diety u niemowląt? Praktyczne wskazówki- część 1.

KIEDY?

Nie wcześniej niż w 17 tygodniu życia, po 4 miesiącu życia, nie później niż w 26 tygodniu życia, po 6 miesiącu życia.

Jaka pozycja?

  1. Prawidłowa pozycja do karmienia, która musi być dostosowana do możliwości rozwojowych dziecka.

Jeżeli bobas jeszcze nie siada samodzielnie, należy ustabilizować miednicę, podając pod pupę dopasowany kocyk, ręcznik, najlepiej w foteliku samochodowym lub bujaczku i wtedy całość podnosimy do góry, opierając o ścianę.

W przypadku samodzielnego siadania, karmimy dziecko w krzesełku do karmienia, zwracając uwagę na podpór na stopy, oraz na blat krzesełka, aby nie był za wysoki do rączek dziecka, które swobodnie, bez napięcia maja sięgać po produkty na nim.

Pozycja musi być stabilna, tak aby wargi dziecka bez problemu zgarniały pokarm, lub rączki samodzielnie sięgały do jedzenia i wkładały do swojej buzi. Więcej na temat wyboru akcesoriów /łyżeczka, kubek/ w artykułach na BLOGU.

  1. JAKIE JEST ZAPOTRZEBOWANIE KALORYCZNE?

0-6 miesiąc życia: 550 kcal na dobę

6-12 miesiąc zycia: 700 kcal na dobę

  1. ZASADY WPROWADZANIA PRODUKTÓW:

Rozpoczynamy od warzyw najlepiej zielonych, ponieważ są najmniej słodkie i jest szansa na rozbudzenie sensoryczne np. brokuł,, szpinak ,jarmuż, brukselka, natka pietruszki, potem już dodajemy  marchew, dynię, buraczki.

Hierarchia warzyw i owoców: 2/3 warzyw, 1/3 owoców.

Produkty zbożowe: najlepiej wybierać produkty zawierające mąkę sitkową, graham lub razową, natomiast z kasz te, które zachowują całe ziarno: pęczak jęczmienny, kasza gryczana, kasza jaglana, kasz owsiana, ryż.

W DIECIE NIEMOWLĄT PRODUKTY ZBOZOWE POWINNY BYĆ WPROWADZANE JAKO PIERWSZE!!!

Najpierw kaszki bezglutenowe np. kukurydziana, krakowska, jaglana, amarantus, a gluten nieco później i pojedynczo. Gluten w niewielkiej ilości to np. łyżeczka kaszy manny dodana do zupki.

Suche nasiona strączkowa z tej grupy produktów warto podawać do zup.

Mleko i przetwory mleczne: po 6 miesiącu życia niewielkie ilości zwykłego mleka można dodać do naleśników. Po roku podajemy przetwory mleczne typu jogurt naturalny, sery, kefir.

Mięso oraz jaja: do diety dziecka mięso powinno być wprowadzane jak najszybciej ze względu na przyswajanie żelaza. Można je podać już kilka dni po rozpoczęciu rozszerzania diety. Może to być: królik, indyk, kurczak, kaczka, gęsi, cielęcina, wołowina. Początkowo 10 g, aby zwiększać do 20 g około 1 roku życia.

Ryby podobnie jak mięso także wprowadzamy dość szybko, po kilku dniach od rozpoczęcia rozszerzania diety, gdyż są cennym źródłem kwasów tłuszczowych z rodzimy omega 3. Ryby polecane: łosoś, dorsz, makrela atlantycka, węgorz. Ryby niezalecane: okoń, miecznik, makrela królewska, rekin. Częstotliwość podawania to 2-3 razy w tygodniu.

Jajka: do diety mogą być podawane po 6 miesiącu życia, początkowo najlepiej w wersji ugotowanej i po podaniu obserwujemy czy nie ma żadnych reakcji alergicznych.

Tłuszcze roślinne i zwierzęce: podczas rozszerzania diety dodaje się je do gotowych potraw np.łyżeczkę oliwy z oliwek, masła, oleju rzepakowego lub innego oleju tłoczonego na zimno- nie rafinowanego do zupki lub kaszki.

Napoje: po 6 miesiącu życia można dopajać zwykłą wodą niskozmineralizowaną i niskosodową. Nie podajemy herbat granulowanych, gdyż zawierają dużo cukru. Alternatywnym wyborem będą herbatki typu Rooibos, która nie zawiera teiny.

Ostrożnie także z podawaniem herbatek ziołowych, gdyż organizm dziecka może nie matabolizować danej substancji.

Odnośnie soków w 1 roku życia nie powinno się ich podawać, lepiej podać konkretny owoc, który dziecko musi gryźć, motorycznie angażując przy tym mięśnie.

  1. JAKA METODA? BLW CZY TRADYCYJNA?

Konsystencja pokarmów ma być zależna od możliwości ruchowego rozwoju a przez to Jego umiejętności  oromotorycznych. Inaczej będzie reagowało na miękkie kawałki dziecko, które już ma stabilna postawę ciała, potrafi usiąść, bądź posadzone siedzi samodzielnie przez dłuższą chwilę. Inaczej  dziecko, które jeszcze nie ma stabilizacji, nie siada lub nie siedzi.

Początkowo można jak najbardziej rozpocząć od papek z każdym niemowalkiem, gdyż też trenujemy mięśnie otaczające szparę warg i prawidłowe jedzenie z łyżeczki, pomoże nam szybciej opanować picie  z kubka zwykłego.

Kolejno przechodzimy do miękkich kawałków, które leżą na blacie krzesełka i dziecko samodzielnie dotyka, poznaje, próbuje co też ma ogromny wpływa na sensoryczne oswajanie się z jedzeniem i rozwój samodzielności.

 Oswajamy z nowymi smakami, zapachami. Bez stresu wprowadzamy nowości i obserwujemy reakcje dziecka. Nie rezygnujemy z jakiegoś produktu od razu w momencie, gdy dziecko go nie chce spróbować. Czasami ekspozycja pokarmu musi być częsta, nawet do 20 razy, aby dziecko oswoiło się ze smakiem, zapachem, kolorem, a gdy rzeczywiście po wielu ekspozycjach nie zaakceptuje np. dyni, możemy pomyśleć, że nie będzie fanem tego produktu, tak samo jak my również nie lubimy jeść wszystkiego.

Przykładowe menu dla dziecka w wieku 5-7 m-cy:

    • 4 posiłki mleczne wielkosci 150-160 ml na porcję,
    • 1-2 posiłki uzupełniające wielkości 150-160 ml na porcję / gotowane warzywa, potem owoce, mięso, jaja, do pojenia woda- bez cukru, bez soku, żródlana lub naturalna woda mineralna niskozmineralizowana, niskosodowa i niskosiarczana, spożywamy ją w ciągu 24 godzin od otwarcia butelki/.

Produkty niewskazane w 1 roku życia: mleko krowie, kozie, owcze, napoje roślinne, grzyby, miód, herbatki Bobovita oraz z kopru włoskiego, cukier, sól.

Źródło: Dorota Szymańska- dietetyk kliniczny, Kuchnia malucha- profesjonalny poradnik żywienia małych dzieci.

10 złotych zasad behawioralno-żywieniowych w rozszerzaniu diety.

PRAKTYCZNE WSKAZÓWKI:

1.     Na początku rozszerzania diety – wprowadzania kawałków, nie kroimy ugotowanej marchewki w słupki lecz w plasterki-dla dziecka będzie to zdecydowanie bezpieczniejsza forma. Inne miękkie warzywa to: brokuł, batat, kalafior, ziemniak, ogórek pokrojony w słupki, kasza ugotowana na gęsto.

2.     Banana do rączki dziecka najlepiej podawać w skórce, tak żeby się nie wyślizgiwał z małej rączki.

3.     Surowe jabłko może początkowo sprawiać trudność dziecku, dlatego na początku jego żywieniowej drogi najlepiej podać go w formie upieczonej.

4.     Małe kulkowe owoce typu: winogrona, czereśnie, agrest należy przekroić na pół, wyjąć pestki, gdyż zapobiegamy wtedy ryzyku zachłyśnięcia.

5.     Orzechy najlepiej podawać po 1 roku życia i wtedy gdy dziecko dobrze gryzie, natomiast jeśli nie opanowało jeszcze tej funkcji, można je zetrzeć na tarce i dodać do jogurtu.

6.     U niemowląt można obserwować większą niechęć do pokarmów gorzkich, słonych i kwaśnych, ponieważ od zawsze były kojarzone z produktami potencjalnie trującymi lub szkodliwymi.

7.     Szanuj zachowanie dziecka, gdy odmawia jedzenia. Początkowo postaraj się  uspokoić maluszka, następnie wracamy do karmienia.  Jeśli nadal będzie marudzić, dokarmiamy dziecko  butelką / piersią. Możliwe, że w czasie kolejnego posiłku zje więcej łyżeczek.

8.     Nigdy nie zaczynamy rozszerzania diety na głodzie, lepiej jeśli nakarmimy dziecko znanym sposobem np. mlekiem i po 30-45 min. podamy Mu posiłek stały. Jest większa szansa, że z przyjemnością będzie próbował nowości.

9.     Staramy się nie zabawiać zabawkami czy innymi przedmiotami. Skupiamy dziecko na sobie i na karmieniu. Odwracanie uwagi dziecka od jedzenia poprzez zabawianie, spowoduje brak zainteresowania jedzeniem i będzie utrudniało jego koncentrację na: smaku, zapachu, fakturze, uczuciu sytości czy głodu i kształtuje nieprawidłowe nawyki.

10.  Uczymy dziecko przerw między posiłkami. Układ pokarmowy także potrzebuje czasu na trawienie. Marudzenie dziecka nie zawsze musi oznaczać, że jest głodne. Ważne natomiast jest abyśmy to my Rodzice/Opiekunowie potrafili rozpoznać kiedy dziecko rzeczywiście jest głodne, a kiedy syte, oraz nauczyli się rozpoznawać rodzaje płaczu.

Pamiętaj drogi RODZICU o złotej zasadzie: TO RODZIC DECYDUJE CO I KIEDY JE DZIECKO, A DZIECKO DECYDUJE CZY ZJE

Rozszerzanie diety – Grudki i kawałki

Podczas rozszerzania diety najczęstszym problemem zgłaszanym przez Rodziców, jest właśnie wprowadzanie grudek, kawałków do diety dziecka.
Problemami po stronie dziecka może być jeszcze brak umiejętności motorycznych m.in. stabilnej postawy ciała, nadwrażliwość oralna, niechęć dotykania jedzenia rączkami, brak gotowości do innej faktury pokarmu niż papka, nieprawidłowe pozycjonowanie.
W przypadku braku poprawy u dziecka w zakresie akceptacji grudkowej pokarmów warto zawsze skonsultować się z neuro/logopedą.
Po wnikliwym wywiadzie, obserwacji sytuacji pokarmowej maluszka, zbadaniu neurologopedycznym zawsze dobrane zostaną odpowiednie zalecenia.

Propozycje na początek:

  1. Dowrażliwienie całego ciała poprzez masaże, fakturowanie rozpoczynając od nogi-stopy, rąk- dłoni, głowy, twarzy na końcu wewnątrz jamy ustnej.
    Wykorzystujemy do całego ciała: pędzle, szczotki, gąbki, futerka, masażery tak aby maluch miał jak najwięcej możliwości poznawania poprzez dotyk różnych faktur.

  2. Do zabaw rączkami- ugotowane miękkie warzywa np. ziemniaki, brokuły, bataty, marchewka, dynia tak aby małe rączki mogły poczuć, dotknąć a buzia pod kontrolą rodzica spróbować, jeśli dziecko samo sobie włoży ubrudzone rączki do buzi.
    JAK RĘKA NIE DOTKNIE, TO BUZIA NIE ZJE Bez presji dziecko poznaje i wcale nie jest tu naszym głównym celem, aby zjadło, tylko zaakceptowało dotykowo różne produkty.

  3. Do stymulacji jamy ustnej możemy używać różne szczoteczki, palec rodzica zawinięty w gazę i wykonujący np. stymulacje oralne według zaleceń specjalisty. Pomocne mogą być szpatułki ORAL SWAB.

  4. Rozpoczynamy bezpieczny ,,trening gryzienia’’ na bokach: np. suszone owoce, ewentualnie wykorzystujemy siatkę lub gazik z zawiniętym w środku kawałkiem np. twardego jabłka., polecane są także ROLLSY, MIOGRYZIE.
    Pokarmy do gryzienia podajemy na bokach żuchwy- miejsce przyszłych zębów trzonowych i trzymamy tak długo, aż dziecko wszystko rozgryzie. Obserwujemy prace języka- czy porusza się w kierunku bodźca? Czy jednakowo porusza się zarówno w lewą jak i prawą stronę?

  5. GRUDKI W POKARMIE- OD CZEGO ZACZĄĆ?
    W zakresie karmienia łyżeczką i przyzwyczajania śluzówki jamy ustnej do grudek, proponuję rozpocząć trening 2na1 tzn.: 2 łyżeczki gładkie 1 łyżeczka z AMARANTUSEM EKSPANDOWANYM- tak robimy przez 2 dni, obserwując czy dziecko przyzwyczaja się do zmienionej konsystencji, jeśli nadal ma problem, przerywamy na tydzień wracając do konsystencji gładkiej i ponownie wykonujemy trening.
    Kolejno używamy JAGŁY EKSPANDOWANE, ZIARNO PROSA i na końcu GRYKA DO CHRUPANIA. Podane grudkowe propozycje podajemy zawsze na początku w konsystencji papkowatej, żeby ziarna rozmiękły i obserwujemy jak sobie dziecko radzi.

  6. Szanujmy zachowanie dziecka, gdy odmawia jedzenia. Początkowo postarajmy się uspokoić maluszka, następnie wracamy do karmienia.

  7. Staramy się nie zabawiać zabawkami czy innymi przedmiotami/ telewizją, tabletami. Skupiamy dziecko na sobie i na karmieniu. Odwracanie uwagi dziecka od jedzenia poprzez zabawianie, spowoduje brak zainteresowania jedzeniem i będzie utrudniało jego koncentrację na: smaku, zapachu, fakturze, uczuciu sytości czy głodu i kształtuje nieprawidłowe nawyki.

  8. Uczymy się rozpoznawać sygnalizowanie głodu przez dziecko.

Rozszerzanie diety – Nauka picia z kubka zwykłego

Podawanie kubeczka zwykłego, czyli mam na myśli kubek otwarty, rozpoczynamy po około 4 tygodniach od prawidłowego opanowania przez dziecko umiejętności zgarniania górną wargą z łyżeczki. W momencie gdy dziecko będzie jeszcze miał problem w tym zakresie, jest możliwe, że opanowanie picia z kubeczka będzie jeszcze dla Niego za trudne.

Najbardziej mi się sprawdza kubek MEDELA, malutki, z poszerzonym brzegiem, przeźroczysty.
Zawsze rozpoczynam trening picia z kubka z gęstym musem, kaszką lub zupką kremem. Nie może tam być nic grudkowego!!!

Pozycja, którą można najlepiej kontrolować to posadzenie maluszka na swoich kolanach, tyłem do siebie.

Brzeg kubeczka podaję na dolną wargę, delikatnie przechylam i oczekuję, że dziecko domknie wargi na kubeczku i zacznie pić aktywnie, pobierając pokarm z kubka. Jeżeli nie robi tego, dodaję tzw. kontrolę żuchwy, wspomagając domknięcie warg na kubeczku.

Gęsta konsystencja jest łatwiejsza niż woda, która szybciej leci i nie zawsze dziecko jest w stanie kontrolować jej wypływa, przez co może się krztusić i zniechęcać.
W miarę czasu i sprawniejszego opanowania tej umiejętności, rozrzedzam coraz bardziej gęsty napój, aż docelowo dochodzę do wody.
Pilnuję, aby język nie wchodził do kubka, aby dziecko nie ssało z niego, tylko aktywnie, sekwencyjnie piło.

Dopiero po takim opanowaniu tej umiejętności, można podać dziecku bidon do picia, pilnując jednak, aby słomka bidonu była na tyle krótka, aby nie wchodziła na język, tylko znajdowała się w przedsionku jamy ustnej.
Będzie to aktywizowało mięsień okrężny ust do pracy, a nie język, o co nam cały czas chodzi.

Rozszerzanie diety- Łyżeczka

  1. Prawidłowo dobierzmy pozycję dla dziecka, które jeszcze samodzielnie nie siada w wieku 6 miesięcy, a chcemy rozpocząć karmienie łyżeczką. Można poprosić o pomoc fizjoterapeutę lub neuro/logopedę.
  2. Dobieramy odpowiednią łyżeczkę. Najlepiej aby była płaska, twarda, nie za szeroka i nie za głęboka.
  3. Sposób podawania łyżeczki ma być taki, aby dziecko prawidłowo zgarniało górną wargą pokarm . Nie wycieramy łyżeczką!! Początkowo dzidziuś będzie jeszcze ssał z łyżeczki, ale szybko powinien się nauczyć innej techniki jedzenia niż tej którą znał od urodzenia.
  4. Możemy ćwiczyć tzw. wolne karmienie tzn. wolno wyciągamy łyżeczkę z jamy ustnej, aby górna warga miała czas na ściągnięcie produktu. Nie dajemy za dużo na łyżeczkę i przy włożeniu łyżeczki, delikatnie dociskamy środek języka. W momencie gdy będzie miał problem z samodzielnym zgarnianiem z łyżeczki możemy wprowadzić tzw. kontrolę żuchwy/ palec pod brodą przez całe karmienie/ i podczas wyjmowania łyżeczki domykamy wargi na niej, a nie wycieramy biernie.

Czekamy na gotowość dziecka, czyli otwarcie buzi, mówimy AM podczas karmienia.

Kiedy do logopedy z przedszkolakiem?

przedszkolak logopeda bielsko

W tym przedziale wiekowym, dziecko również nabywa poszczególne umiejętności poznawcze, komunikacyjne i artykulacyjne.

Oczywiście, jeśli dziecko nie osiągnęło wcześniejszych umiejętności opisanych we wcześniejszych etapach rozwojowych- konieczne jest udanie się do specjalisty.

3-4 rok życia

  • Zadaje pytania: co to? Kto to? Dlaczego? I oczekuje na odpowiedzi,
  • Uczestniczy w rozmowie i ją inicjuje,
  • Potrafi odpowiedzieć na pytania dotyczące najbliższej rodziny, powiedzieć co lubi jeść,
  • Prawidłowo używa zaimków JA , TY,MY, WY, ONI, MOJE,
  • Prawidłowo używa przyimków: NA, POD, W, NAD, OBOK, ZA,
  • Buduje cztero i pięcioelementowe zdania,
  • Około 3 roku życia prawidłowo wymawia głoski: K, G, F, W, L, T, D, N, M, Ł, P, B, Ś, Ź, Ć, DŹ, H, J


4-5 rok życia

  • Opanowane są powyższe umiejętności,
  • Opowiada o swoich zainteresowaniach,
  • Podczas rozmowy dopytuje, chce uzyskać jak najwięcej informacji, inicjuje rozmowę,
  • Potrafi opowiedzieć o wyjątkowych wydarzeniach w przedszkolu,
  • Zasób słów waha się od 2000 do 4000.
  • Potrafi opowiedzieć krótką bajkę,
  • Współpracuje, bawi się z innymi dziećmi, dołącza do zabawy,
  • Około 4 rok życia prawidłowo wymawia głoski: K, G, F, W, L, T, D, N, M, Ł, P, B, Ś, Ź, Ć, DŹ, S, Z, C, DZ, H, J

5-6 rok życia

  • Opanowane są powyższe umiejętności,
  • Dostosowuje język do swojego rozmówcy, inaczej komunikuje się z kolegami, znanymi osobami dorosłymi i nieznanymi,
  • Oglądając bajkę potrafi nazwać emocje innych i podać ich przyczynę,
  • Prowadzi rozmowy na różnorodne tematy,
  • Wie, że pewne zachowania/wypowiedzi mogą być niewłaściwe w danej sytuacji,
  • Przekonuje do swoich pomysłów,
  • Prawidłowo realizuje wszystkie głoski w tym sz, rz, cz, dż,
  • W 6 roku życia pojawia się głoska R.

 

Dodatkowo jeżeli obserwujecie Państwo problemy w zakresie wybiórczości pokarmowej, problemów z gryzieniem i przeżuwaniem, z oddychaniem nosem, spaniem  z otwartą buzią, międzyzębowa realizacją głosek czyli język ,,wychodzi’’ z buzi koniecznie skonsultujcie się z logopedą!

Warto również mieć kontakt z nami w momencie, gdy zaczęliście leczenie ortodontyczne, bądź przygotowujecie się do zabiegu frenotomii /podcięcia wędzidełka języka lub wargi/.

Kryteria oceny zostały zebrane na podstawie KWESTIONARIUSZA OCENY ROZOWJU KOMUNIKACJI I JĘZYKA JOANNY PAŁASZ.

 

Kiedy do logopedy z dzieckiem w wieku 12-36 miesięcy?

To jest bardzo intensywny etap rozwoju Twojego dziecka.

Z maluszka totalnie zależnego od Ciebie, rośnie mały, decydujący o sobie człowieczek, dla którego ciągle MAMA i TATA to najważniejsze osoby na świecie. Pamiętajcie, że jesteście dla Niego koregulatorami czyli osobami dbającymi o cały dobrostan psychiczny i emocjonalny.

Dziecko w tym okresie przezywa bardzo wiele emocji i nie potrafi samo sobie poradzić z nimi, dlatego tak bardzo potrzebuje WAS-RODZICÓW.

Co może nas niepokoić w tym okresie życia?

  • Problemy w zakresie niechęci do jedzenia –nadal utrzymują się problemy opisane w artykule kiedy z niemowlakiem do logopedy?
  • Około 2 roku życia pojawia się normalny etap rozwojowy tzw. NEOFOBII ŻYWIENIOWEJ -lęku przed jedzeniem i próbowaniem zwłaszcza nowych produktów. Warto skorzystać z porady specjalisty w momencie, gdy Państwo nie wiedzą jak reagować w takich sytuacjach, aby nie nasilać tego lęku, a spokojnie dalej rozszerzać repertuar żywieniowy dziecka.
  • Wasze dziecko nie chce totalnie rozstać się z ssaniem piersi, butelką do max. 18-24 miesiąca życia przy jednoczesnym braku chęci do jedzenia innych produktów.
  • Powyżej 12-15 miesiąca życia macie problem z odstawieniem smoczka uspakajacza.
  • Oddycha głównie ustami, ma przeważnie otwartą buzię.
  • Nadmiernie się ślini.
  • W okresie 15-20 miesięcy dziecko wszystko bierze do buzi, dotyczy to zwłaszcza przedmiotów.
  • Słabo reaguje na polecenia typu: POKAŻ zarówno przedmiotów w otoczeniu, osób czy obrazków w książeczce.
  • Nie podaje na polecenie przedmiotów i nie reaguje na proste polecenia /12-18 miesiąc życia/.
  • Nie wskazuje części ciała/ 12-18 miesiąc życia/.
  • Nie wskazuje palcem / 12-18 miesiąc życia/.
  • Słabo reaguje na imię lub całkowicie brak tej umiejętności /12-18 miesiąc życia/.
  • W 18 miesiącu życia w słowniku dziecka występuje około 30-50 wyrazów/zwrotów dźwiękonaśladowczych,
  • Nie utrzymuje kontaktu wzrokowego z partnerem komunikacji /12-18 miesiąc życia/
  • Nie potrafi adekwatnie używać słów TAK/NIE /18-24 miesiąc życia/.
  • Nie potrafi samodzielnie zjeść części posiłku /18-24 miesiąc życia/.
  • Nie pojawiają się zabawy tematyczne, np. udawanie ,że karmi lalę, przewozi klocki /18-24 miesiąc życia/

24-30 miesiąc życia

Między 24 a 30 miesiącem życia w słowniku dziecka powinno się pojawiać około 200 wyrazów/ zwrotów dźwiękonaśladowczych. Wyrazy mogą być upraszczane, albo powstają tzw. neologizmy-czyli dziecko ,,wymyśla’’ swoją nazwę na jakiś przedmiot, ale ogólnie mowa jest zrozumiała. Zaczynają się także pojawiać w tym okresie proste zdania typu: MAMA DAJ, CHCĘ TO, TATO AM itp.

W zabawie powinno się pojawić odgrywanie ról np. w lekarza , dziecko nie lubi się bawić samotnie, często zaprasza inne osoby do zabawy i potrafi czekać na swoją kolej.

30-36 miesiąc życia

Dziecko w okresie między 30-36 miesiącem życia buduje zdania składające się przynajmniej 3 wyrazów. Potrafi nam zadać pytania: A CZEMU? A CO TO? To okres ciągłego ,, gadania’’ i wielu pytań. Potrafi nam opowiedzieć co się stało przed chwilką. Zna krótkie rymowanki, próbuje śpiewać z nami piosenki. Werbalnie komunikuje co chce zjeść, ubrać.
Na polecenie potrafi pokazać kolory, wie gdzie jest mniej, a gdzie więcej, chętnie uczestniczy w pracach domowych np. nakrywa do stołu, rozpakowuje zmywarkę, jest coraz bardziej samodzielny w ubieraniu się, podczas jedzenia i umiejętnościach samoobsługowych.

Kryteria oceny zostały zebrane na podstawie KWESTIONARIUSZA DO OCENY ROZWOJU KOMUNIKACJI I JĘZYKA JOANNY PAŁASZ.

Kiedy do logopedy z niemowlakiem?

Drogi Rodzicu.

Warto skorzystać z konsultacji u terapeuty specjalizującego się w pracy z niemowlakami, gdy obserwujemy następujące problemy:

NOWORODEK: 0-1 MIESIĄC ŻYCIA

  • Problemy z nakarmieniem dziecka/ piersią lub butelką/,
  • Cmokanie, klikanie podczas jedzenia,
  • Trudności z uchwyceniem piersi, butelki,
  • Połykanie powietrze podczas karmienia,
  • Prężenie się , odpychanie, złoszczenie podczas karmienia,
  • Szybka  męczliwość, zasypianie,
  • Spadek masy ciała, słabe przybieranie na wadze,
  • Brak rytmu dobowego w zakresie pór karmienia- dziecko cały czas ,, wisi’’ ma piersi, butelce, mało zjada,
  • Karmienie dla mamy jest bolesne,
  • Masz kłopoty z dobraniem odpowiedniej butelki dla dziecka,
  • Podczas karmienia butelką, pokarm wylewa się bokami, dziecko krztusi się, zbyt szybko pije,
  • Usta Twojego maluszka są często otwarte,
  • Śpi z otwartą buzią, a Jego język leże na dole- na dnie jamy ustnej,
  • Położna, doradca, pediatra zasugerowali, że dziecko może mieć skrócone wędzidełko języka, wargi,
  • Należy przygotować dziecko do zabiegu frenotomii /podcięcia wędzidełka języka lub wargi/.


NIEMOWLAK: 1-12 MIESIĄC ŻYCIA

  • Nadal występują problemy z karmieniem i jedzeniem opisane powyżej,
  • Należy zdiagnozować wędzidełko języka, wargi, przygotować dziecko i Rodziców do zabiegu frenotomii,
  • Pojawiają się problemy w zakresie rozszerzania diety: nie wiesz jaką pozycję dobrać, ponieważ dziecko jeszcze nie siada samodzielnie,
  • Jaką wybrać odpowiednią łyżeczkę, kubeczek i jak prawidłowo karmić, żeby maluszek jadł, a nie wypluwał,.
  • Dziecko krztusi się i dławi na małych i większych grudkach,
  • Niechętnie reaguje na podawanie kawałków, nie jest zainteresowane jedzeniem, nie chce go dotykać,
  • Nie potrafi pić z kubka otwartego,
  • Musisz zabawiać dziecko zabawkami, telefonem, czyli odwracać Jego uwagę od jedzenia,
  • Ma otwartą buzię, język leży na dole, słabo się rusza na boki i do góry,


NIE OBSERWUJESZ NASTĘPUJĄCYCH UMIEJĘTNOŚCI KOMUNIKACJI I MOWY W WIEKU 6-12 MIESIĘCY ŻYCIA
/na podstawie kwestionariuszy do oceny rozwoju komunikacji i języka dzieci Joanny Pałasz/.

  • Odwraca się, gdy je wołasz po imieniu,
  • Reaguje uśmiechem na uśmiech,
  • Potrafi zakomunikować NIE-poprzez ruchy głową,
  • Bawi się w A KU-KU,
  • Pojawia się gaworzenie- ciągi sylab ba-ba, ma-ma, pa-pa /od 6 miesiąca życia/,
  • Potrafi wykonać proste polecenia np. ZRÓB BRAWO, PA-PA, POŚLIJ BUZIAKA, PRZYBIJ PIĄTKĘ,
  • Wskazuje palcem, jeśli chce coś dostać /9 miesiąc życia/,
  • Reaguje na polecenia  np. Pokaż gdzie jest mama, tata?
  • Rozumie polecenia DAJ, jeśli wyciągamy dłoń w kierunku dziecka i zabawki,
  • W 12 miesiącu życia pojawia się do 3 do 5 adekwatnych wyrazów/zwrotów dźwiękonaśladowczych.

Tato, Mamo pobaw się ze mną!

Oddaję w Twoje ręce zestaw zabaw, wierszyków i rymowanek, które mogą Ci pomóc stymulować rozwój mowy Twojego dziecka już od 1 miesiąca życia.

Pamiętaj, żeby nie wprowadzać za dużo na jeden raz- wybierz maksymalnie 3 propozycje i baw się systematycznie, gdyż powtarzalność jest bardzo potrzebna aby dziecko mogło rozpoznawać np. rymowankę i cieszyć się w momencie, gdy ją słyszy.

Podstawą zabaw z małym dzieckiem jest systematyczność i stopniowe dołączanie nowych zabaw, oraz zasada CZĘSTO I KRÓTKOJ

Próbuj zmieniać intonację, mów głośniej i ciszej, oczekuj od dziecka kontynuacji zabawy w momencie gdy ją przerwiesz- DZIECKO pokaże wzrokiem- patrząc na Ciebie, wokalizacją- NIE PRZERYWAJ, CHCĘ JESZCZE.

Naucz się odczytywać werbalne i niewerbalne sygnały, które są pierwszym krokiem do komunikacji.

Życzę WAM pięknej zabawy

mgr Magdalena Putyra

Zabawy, wierszyki, rymowanki przygotowane przez mgr Elzbiete Bogacz do pobrania.

Różnice między logopedą a neurologopedą.

Często podczas umawiania się do gabinetu nie wiecie Państwo do jakiego specjalisty umówić swoje
dziecko.
Czy do logopedy? Czy do neurologopedy?

Musicie Państwo wiedzieć, że każdy neurologopeda jest też logopedą. Natomiast odwrotnie – nie.

Ukończenie studiów magisterskich lub podyplomowych z logopedii jest początkiem naszej drogi,
którą potem wybieramy w tzw. specjalizacji. Jeśli interesujemy się problemami słuchu kończymy
dodatkowo surdologopedię, która daje nam uprawnienia do pracy z osobami z wadami słuchu.

Jeśli interesują nas problemy neurologiczne zarówno dzieci jak i osób dorosłych czyli wady
genetyczne, praca z osobami po urazach, wypadkach kończymy neurologopedię.

Natomiast jeśli interesują nas problemy małych dzieci możemy również skończyć studia
podyplomowe z zakresu wczesnej interwencji i wspomagania rozwoju, które kończą nie tylko
logopedzi, ale także pedagodzy, psycholodzy, rehabilitanci, lekarze.
Musimy sobie zdawać sprawę, że obszary tematyczne, które interesują nas jako specjalistów szeroko
pojętej logopedii, specjalizują nas w pracy z różnymi Pacjentami i ich problemami.
Czyli, nie każdy logopeda/ neurologopeda będzie specjalistą w pracy z niemowlętami, małymi
dziećmi.
Nie każdy z nas będzie zajmował się obszarem jąkania, niepłynnością mowy.
Nie każdy z nas będzie potrafił pracować z dziećmi z ASD.
Nie każdy z nas będzie potrafił pracować typowo mięśniowo- miofunkcjonalnie.
Nie każdy z nas będzie potrafił pracować z problemami w zakresie karmienia, jedzenia czyli z
wybiórczością pokarmową, ARFIDEM.
Nie każdy z nas będzie pracować z dziećmi niemówiącymi wymagającymi komunikacji alternatywnej
lub wspomagającej.
Nie każdy z nas będzie potrafił pracować z osobą dorosłą po urazach mimo, że jest neurologopedą.
Każda z nas-specjalista z zakresu logopedii wybiera sobie w toku własnej pracy z Pacjentami swoje
obszary działań terapeutycznych i kończy bardzo wiele rożnych kursów, szkoleń, warsztatów
wzbogacając swoją wiedzę, aby w danej dziedzinie czuć się PROFESJONALISTĄ i wybrać sobie
odpowiednią grupę docelową PACJENTÓW.
Jeśli będziecie poszukiwać specjalisty dla swojego dziecka, nie szukajcie według tytułu logopedy czy
neurologopedy, tylko bardziej kierujcie się informacją w jakich obszarach, kategoriach wiekowych
dana osoba się specjalizuje. Dla dziecka z niedosłuchem zawsze wybierzcie surdologopedę, chyba ,że
dodatkowo będziecie obserwować problemy np. w zakresie jedzenia czy problemów
miofunkcjonalnych.

Mgr Magdalena Putyra